Początkowo produkty Sprawiedliwego Handlu trafiały na rynek tą pierwszą drogą: importowane i rozprowadzane przez organizacje zaangażowane w pomoc dla Globalnego Południa. Ich działacze sprzedawali towary kupione bezpośrednio od producentów w krajach Trzeciego Świata. Później powstały organizacje certyfikujące, które jako niezależna strona weryfikowały, czy firmy handlujące z mieszkańcami Południa gwarantują im godne wynagrodzenie i wspierają ich rozwój.
Integracja łańcucha produkcji

Aby zysk nie rozproszył się między licznych pośredników w handlu można ograniczyć ilość ogniw pomiędzy producentem a konsumentem. Organizacja Sprawiedliwego Handlu (Fair Trade Organization – FTO; określana także organizacją handlu alternatywnego – ATO) utrzymuje bezpośredni kontakt ze swoimi partnerami w krajach Południa. Często prowadzi z nimi nie tylko transakcje handlowe, ale również angażuje się w sprawy ich społeczności, pomaga rozwiązywać problemy i wspiera w rozwoju. Producenci bywają też udziałowcami FTO.

Organizacja Sprawiedliwego Handlu importuje towary od swoich partnerów z krajów Południa do kraju konsumenckiego. Zajmuje się ich przetwórstwem, tworzy własne produkty i rozprowadza je pod swoją marką.


Konsumenci wybierając produkty pod nazwą FTO pokładają w niej zaufanie i wiedzą, że zostały wytworzone zgodnie z zasadami jej działalności, a ich kupno wesprze jej cele. Oczekują, że członkowie organizacji przekażą uczciwą część zapłaconej ceny bezpośrednio mieszkańcom krajów rozwijających się.
Organizacje Sprawiedliwego Handlu zbliżają konsumentów i producentów. Również przez to, że pokazują życie i pracę mieszkańców Południa. Wykorzystują zdjęcia, wiadomości i materiały zebrane wśród partnerów w krajach rozwijających się do promocji swojej działalności, swoich produktów, jednocześnie uświadamiając i edukując konsumentów.
Certyfikacja i oznaczanie produktów

Niezależni audytorzy zapewniają, że transakcje z rolnikami z Południa – najmniej uprzywilejowanymi członkami łańcucha produkcji – przynoszą im korzyść. Pilnują, aby rolnicy otrzymali przynajmniej określoną cenę minimalną, aby zapłata była terminowa, a długość kontraktu umożliwiała im planowanie na przyszłość. Dodatkowo kupujący zobowiązani są przekazywać rolnikom premię na projekty służące rozwojowi lokalnej społeczności.

System certyfikacji śledzi eksport i import danego towaru – jego drogę do krajów konsumenckich. Dana partia musi być zawsze odpowiednio oznakowana, a ilość kupiona od producenta musi zgadzać się z ilością sprzedawaną przetwórcom.

Również przetwórcy muszą zapewnić, że ostateczny towar przeznaczony do konsumpcji składa się z surowców kupionych na warunkach Sprawiedliwego Handlu.

Właściciel marki otrzymuję licencję na umieszczenie oznaczenia na opakowaniu danego produktu. Licencja dotyczy wyłącznie konkretnego wyrobu, w którym wszystkie składniki z Południa pochodzą ze Sprawiedliwego Handlu.
System certyfikacji umożliwia rolnikom z Południa nawiązanie korzystnych relacji handlowych również z dużymi firmami i korporacjami, które mogą umieszczać znak Fairtrade na swoich produktach. Poszerza tym samym grono potencjalnych partnerów, z jakimi producenci mogą prowadzić interesy na zasadach Sprawiedliwego Handlu. Sieci handlowe prowadzą sprzedaż na dużą skalę, a to przekłada się na duże zakupy produktów rolnych i zyski rolników w krajach rowijających się.